fbpx

Stel je wilt (gedeeltelijk) duurzaam gaan beleggen. Hoe zie je dan dat een belegging echt duurzaam is en niet een vorm van greenwashing is? Reinout van der Heijden beantwoorde deze vraag in zijn column in de Volkskrant. Reinout is hoofdredacteur van de Geldgids van de Consumentenbond en beantwoord iedere week een geldvraag van een Volkskrantlezer.

4 januari 2023

Beleg ik wel echt duurzaam of doe ik mee aan greenwashing?

uurzaam beleggen wordt steeds populairder. Logisch, gezien de noodzaak om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Aanbieders van beleggingsproducten zijn helemaal om, als je hen moet geloven. Bij ons is duurzaamheid de standaard, zeggen ze. Of: wij houden ons aan de Code duurzaam beleggen. Of: bouw aan je vermogen en een betere wereld.

Mag iedere aanbieder zichzelf duurzaam noemen of moet dat ook nog ergens op gebaseerd zijn? Sinds 2021 heeft de Europese Unie normen opgesteld voor duurzaamheid, sociaal beleid en goed bestuur. Dit heet Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR). Het is pas echt duurzaam als het bedrijf waarin wordt belegd ‘een positief effect’ heeft op mens en milieu en geen ‘significante schade’ aanricht. Als alle beleggingen hieraan voldoen, mag je je beleggingsfonds ‘donkergroen’ noemen en SFDR-categorie 9 geven.

Beleggingsfondsen die vooral duurzaamheid promoten of maar een deel beleggen in duurzame bedrijven krijgen een lagere kwalificatie: lichtgroen en SFDR-categorie 8 of 8-plus. Er zijn ook beleggingsfondsen die niets doen of zich beperken tot het uitsluiten van bepaalde investeringen, zoals clustermunitie. Die zijn grijs of SFDR-categorie 6.

De indeling mogen beleggingsfondsen zelf bepalen, zolang je alles maar goed toelicht. In het begin noemden vele fondsen zichzelf donkergroen. Wat ‘positief effect’ en ‘geen significante schade’ exact inhouden, staat nergens precies omschreven. Zo blijkt regelmatig dat donkergroene fondsen beleggen in energiebedrijven die veel CO2 uitstoten. Ze zijn misschien beter dan andere energiebedrijven, maar richten toch schade aan. Door de negatieve publiciteit passen sommige fondsbeheerders hun kwalificaties aan. Actiam verlaagt per januari 2023 bij driekwart van zijn fondsen de indeling van categorie 9 naar 8. Andere doen dat niet.

Het blijft de slager die zijn eigen vlees keurt. Toezichthouder AFM grijpt niet in en maakt de consument verantwoordelijk. Wie duurzaam wil beleggen, zegt AFM, kan niet blindvaren op donkergroen of categorie 9. Je moet zelf de informatie bekijken op de website van de aanbieder.

Die informatie is niet makkelijk te vinden. Zelfs als je het zoekwoord ‘SFDR’ gebruikt, heb je wel een paar kliks nodig om op de juiste pagina te komen. En dan blijkt dat het duurzame beleggingsfonds van je keuze geen duurzame beleggingsdoelstelling heeft (categorie 9), maar enkel duurzaamheid promoot en 10 tot 20 procent in duurzame bedrijven belegt. Als het wel categorie 9 heeft, is er vaak geen volledig overzicht van bedrijven waarin wordt belegd. Het is duidelijk: professionele beleggers zijn geen principiële actievoerders die de snelweg blokkeren of zichzelf aan kunstwerken vastlijmen.

Kortom: er zit beweging in duurzaam beleggen, maar het gaat traag. Je moet zelf op zoek naar beursgenoteerde duurzame bedrijven of beleggingsfondsen die daarin beleggen en het risico voldoende spreiden. Of je kiest voor zekerheid en gaat je eigen woning verduurzamen met zonnepanelen, isolatie of een warmtepomp. Dan weet je zeker dat je een bijdrage levert aan het verminderen van de CO2-uitstoot in de wereld.

BeleggerUitlegger bedankt Reinout van der Heijden en de Volkskrant voor het ter beschikking stellen van deze column.

Meer informatie:

  • Artikel Business Insider: Europese Commissie komt met nieuwe regels om greenwashing van bedrijven tegen te gaan. (23 maart 2023)
  • Artikel Financieel Dagblad: ECB heeft geitenpaadje gevonden om groen te worden (7 maart 2023)
  • Artikel De Volkskrant: Beleg ik wel echt duurzaam of doe ik mee aan greenwashing? (3 februari 2023)
  • Artikel Milieudefensie: Greenwashing: groene woorden, vieze daden (21 oktober 2021)